Меѓународна недела на свесност за стресот 01-05 Ноември 2021

Стресот е неизбежен и, за жал, непријатен дел од животот. Секој од нас е под стрес одвреме-навреме, без разлика дали се соочува со големи животни одлуки, зголемен обем на работа, здравствени проблеми или со решавање различни,секојдневни предизвици. Затоа оваа недела- Меѓународната недела на свесност за стресот ве потсетуваме на важноста од справувањето со оваа состојба, за важноста од општата благосостојба и на менталното здравје.

 

Иако е стресот нормална појава, тој може да влијае врз нашето здравје, врз сигурноста, врз задоволството и врз социјалните врски. Ако сметате дека сте постојано под стрес и загрижени сте дека стресот влијае врз вашата благосостојба, тогаш може да имате корист ако научитеповеќе за механизмите/техниките за справување со стресот.

Но не заборавајте дека хроничниот стрес не само што може да влијае врз вашето расположение туку е и еден од причините за нарушување на спиењето, како и за пад на имунитетот.

Што е стрес?

Стресот е одговор на нашето тело на притисок. Многу различни ситуации или животни настани можат да предизвикаат стрес. Често се активира кога доживуваме нешто ново, неочекувано или што го загрозува нашето чувство за себе, или кога чувствуваме дека имаме мала контрола врз ситуацијата.

Сите ние различно се справуваме со стресот. Нашата способност да се справиме може да зависи од нашата генетика, настани од раниот живот, личноста и социјалните и економските околности.

Кога се соочуваме со стрес, нашето тело произведува хормони на стрес кои предизвикуваат одговор на борба или бегство и го активираат нашиот имунолошки систем. Ова ни помага брзо да реагираме на опасните ситуации.

Понекогаш, овој одговор на стрес може да биде корисен: може да ни помогне да го надминеме стравот или болката за да можеме да трчаме маратон или да одржиме говор, на пример. Нашите хормони на стрес обично брзо ќе се вратат во нормала штом ќе заврши стресниот настан и нема да има трајни ефекти.

Сепак, премногу стрес може да предизвика негативни ефекти. Тоа може да не остави во постојана фаза на борба или бегство, оставајќи нè преоптоварени или неспособни да се справиме. Долгорочно, ова може да влијае на нашето физичко и ментално здравје.

Многу работи можат да доведат до стрес: тага, развод или разделба, губење работа или неочекувани парични проблеми. Стресот поврзан со работата, исто така, може да има негативно влијание врз вашето ментално здравје.

Кои се знаците на стрес?

Може да се почувствувате: вознемирени, се плашите, лути сте или агресивни, тажни, раздразливи, исфрустрирани, депресивни. Овие чувства понекогаш може да предизвикаат физички симптоми, што ќе ве натера да се чувствувате уште полошо.

Како вашето тело може да реагира

Ако сте под стрес, може да доживеете: главоболки, гадење, дигестивни проблеми како што се запек, надуеност или дијареа, плитко дишење, потење, забрзано срцебиење, болки.

Ако стресот е долготраен, може да забележите дека вашиот сон и меморијата се засегнати, вашите навики во исхраната се менуваат или се чувствувате помалку склони кон вежбање.

Кој е погоден од стресот?

Сите ние веројатно може да препознаеме некои од чувствата опишани погоре. Некои луѓе се чини дека се повеќе погодени од стресот од другите. За некои луѓе, излегувањето од вратата навреме секое утро може да биде многу стресно искуство, додека други може да бидат помалку погодени со голем притисок.

Некои луѓе имаат поголема веројатност да искусат стресни ситуации од другите. На пример: луѓето со многу долгови или финансиска несигурност имаат поголема веројатност да бидат под стрес поради парите; луѓето од малцинските етнички групи имаат поголема веројатност да бидат под стрес поради предрасудите или дискриминацијата; луѓето со попреченост или долгорочни здравствени состојби имаат поголема веројатност да бидат под стрес за нивното здравје или за стигмата поврзана со нивната состојба.

Како можеш да си помогнеш?

Ако се чувствувате под стрес, постојат некои работи со кои можете да се обидете да се чувствувате помалку напнати и преоптоварени.

  1. Препознајте кога стресот е проблем

Важно е да ги поврзете физичките и емоционалните знаци што ги доживувате, со притисоците со кои се соочувате. Не ги игнорирајте физичките предупредувачки знаци како што се напнати мускули, замор, главоболки или мигрена.

Размислете што го предизвикува вашиот стрес. Подредете ги прашањата со практично решение, работи кои ќе се подобрат со текот на времето и работи за кои не можете ништо да направите. Преземете ја контролата со преземање мали чекори за работите што можете да ги подобрите.

Направете план за решавање на работите што можете. Ова може да вклучи да си поставите реални очекувања и да дадете приоритет на суштинските обврски. Ако се чувствувате преморени, побарајте помош и кажете не на работите што не можете да ги преземете.

  1. Размислете каде можете да направите промени

Дали преземате премногу обврски? Дали би можеле да предадете некои работи на некој друг? Можете ли да ги правите работите на полежерен начин? Можеби ќе треба да дадете приоритет на работите и да го реорганизирате вашиот живот за да не се обидувате да правите сè одеднаш.

  1. Изградете односи за поддршка

Најдете блиски пријатели или семејство кои можат да понудат помош и практични совети и можат да ве поддржат во управувањето со стресот. Зачленувањето во клуб или курс може да помогне да ја проширите вашата социјална мрежа и да ве поттикне да направите нешто поинакво.

  1. Хранете се здраво

Здравата исхрана може да го подобри вашето расположение. Внесувањето доволно хранливи материи (вклучувајќи есенцијални витамини и минерали) и вода може да помогне во вашата ментална благосостојба.

  1. Бидете свесни за вашето пушење и пиење

Намалете или исклучете го пушењето и пиењето ако можете. Можеби изгледа дека ја намалуваат тензијата, но всушност ги влошуваат проблемите. Алкохолот и кофеинот можат да го зголемат чувството на анксиозност.

  1. Водете грижа за себе

Најдете време да се опуштите и да водите грижа за себе, каде правите позитивни работи за себе. Поставувањето рамнотежа помеѓу одговорноста кон другите и одговорноста кон себе е од витално значење за намалување на нивото на стрес.

  1. Спијте доволно

Ако имате потешкотии со спиењето, можете да се обидете да ја намалите количината на кофеин што ја консумирате и да избегнете поминување премногу време пред екранот пред спиење. Пред да си  легнете направете листа на задачи за следниот ден за да ви помогне да ги поставите приоритетите, но погрижете се да ја оставите настрана пред спиење.

  1. Бидете љубезни кон себе

Обидете се да ги одржувате работите во перспектива и не бидете премногу строги кон себе. Побарајте работи во вашиот живот што се позитивни и запишете ги работите што ве прават да се чувствувате благодарни.

9.Побарајте стручна помош

Ако продолжите да се чувствувате обземени од стрес, не плашете се да побарате стручна помош. Тоа не значи дека сте неуспешни. Важно е да добиете помош што е можно поскоро за да почнете да се чувствувате подобро.Разговарајте со вашиот лекар за тоа како се чувствувате. Тој може да ве советуваат за лекување и може да ве упати за дополнителна помош.